Trabzon Yöresi

Horon bir tutkudur Trabzon’da, Kemençenin kıvrak sesi bir yerden yankılanmaya görsün, ya da davulun zurnanın nağmeleri işitilmeye… Başlar önce ayaklar oynamaya. Sonra eller havaya kalkar… Sonra bir sihirli alemin içinde genişler de genişler horonun halkası…

Horoncular “yürüyürü, dik oyna, kim ula, dikkat dikkat, ha uşak ha, alaşağı, ula ula, aloğlu, kim kim kim, şaşma, horonu bozma, taktum,…” gibi horoncubaşı tarafından verilen komutların ne anlama geldiğini bilirler ve horon düzenini buna göre sürdürürler. Oyunlara eşlik eden müzik altetleri; kemençe, davul, zurna veya kaval’dır.

Horonun atik, kıvrak ve çabuk hareketleri, suyun kaynaması hamsinin kıvrak hareketleri insanlarının atik ve çevik olduğunu anımsatır. Kız ve erkek horonları oynanırken becerikli ve gönüllü kişilerce mahalli türkü eşliğinde de oynanabilir.
Karadeniz’e özgü horonun yapısında tarım kültürünün varlığı apaçık ortadadır. Horonda görülen öne eğilmeler ve kolların öne uzatılıp sallandırılması; tarlada kazma ile çapa yapılması gibidir. Horoncuların el tutması ve hamle yapmaları ile belcilerin ”VOLTATMA” hamleleri aynıdır. Karadeniz’de yalnız başına iş yapmak çok zor olduğundan horon; Karadenizlinin her işte elele verilmesini, birlikte çalışmaya duyduğu ihtiyacı anlatmasıdır. Doğa yapısının sert ve dağlık oluşu, denizinin ve havasının kararsızlığı horon oyunlarında göze çarpar.



Erkek giyisiler:
Başta; başlık (Kabalak), Bedene; mintan, yelek, cepken, zıbka, kemer ayakta; çorap, çizme giyimi tamamlar. Aksesuar olarak; hamayil, muska, köstek, yağdanlık, kav torbası, bıçak, tabanca, kın takılır.

Kadın giyisileri:
Başta; yaşmak, kukul, çömber, Bedene; gömlek, işlik, kolçaklı işlik, fistan, yelek, libade, şalvar, etek, peştemal ve kuşak (Lahori), Ayakta ise yün çorap, tozluk ve çarık giyimi tamamlar. Aksesuar olarak kaytan, boncuk, lira, muska-hamayıl takılır.

Trabzon Yöresi Halk Oyunları:
Horon Kurma,
Eşkiya Horonu,
Hissa,
Karşılama,
Akçaabat – Horon. Erkek, Kadın.
Akçaabat sıgsara – Erkek, Kadın.
Atlama horonu – (Of) Kadın, Erkek.
Bıçak oyunu – Erkek, Çift.
Çaykara Sallaması – Erkek, Kadın, Toplu
Kadırga Horonu – Erkek. Toplu
Karakoncolos Oyunu – Kadın-Erkek, Toplu.
Kız horonu – Kadın.
Kozangel (Hozan Gel) – Erkek. Toplu
Körçek – Kadın. Erkek-Çift
Laz horonu – Erkek.
Maçka düz horonu, Maçka havası – Erkek.
Milli horon – (Sürmene) Erkek.
Sallama, Sallama Horonu – (Of) Erkek.
Sara – (Of) Sıksaray – Erkek.
Sis dağı – Erkek.
Siya Sıya, Parmak Ucu – Erkek. Toplu.
Stasta – (Of),
Sürmene Sallaması – Erkek. Kadın. Toplu.
Sürmene Karşılaması – Kadın. Erkek.
Temirağa, – Erkek.
Tersayak – Erkek.
Tonya horonu – Erkek.
Trabzon sıksarası – Erkek.
Üçayak –Vakfıkebir Erkek.
Vaybeni Oyunu – Erkek. Kadın. Toplu
Yarım Kırma, Yarım Kesme – (Araklı) Erkek. Kadın. Toplu.
Yisera havası – Erkek, Kadın, Toplu